ถ้าฟุ้งเป็นภาพ เราก็นึกภาพดวงแก้ว องค์พระ หรือมหาปูชนียาจารย์ มาแทน ๙ กันยายน พ.ศ. ๒๕๔๕
ถ้าฟุ้งละเอียด หรือฟุ้งที่ควบคุมได้ เราทำเฉย ๆ ไม่ต้องลืมตา ทำเป็นไม่รู้ไม่ชี้ เหมือนแขกมาเยือนบ้าน เราไม่ต้อนรับ เดี๋ยวเขาก็เก้อเขินกลับไป แต่ถ้าฟุ้งหยาบ ควบคุมไม่ได้ สู…
ถ้าฟุ้งละเอียด...ไม่ต้องลืมตา ทำเป็นรู้แล้วไม่ชี้ เดี๋ยวความคิดเหล่านั้น ก็จะเลือนหายจากใจไปเอง ๒๙ กันยายน พ.ศ. ๒๕๔๕
นั่งแล้วฟุ้ง อย่าไปรำคาญ อย่าไปกังวลกับมัน ความฟุ้งไม่เป็นอุปสรรคในการเข้าถึง เมื่อเราไม่เอาใจใส่ ไม่สนใจ เดี๋ยวความฟุ้งก็จะหายไปเอง แล้วใจก็จะเริ่มหยุดนิ่งสงบ แล้วก็สว่า…
ถ้ามันตึง มันเครียด ก็ต้องผ่อนคลาย ถ้ามันฟุ้ง มันเคลิ้ม พอรู้ตัวเราก็กลับมาเริ่มต้นใหม่ ภาวนาใหม่ ทิ้งอารมณ์นั้นไป เริ่มต้นใหม่อย่างง่าย ๆ ๒๕ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๓๕
เราเหนื่อย เราง่วง เราเพลีย นั่งแล้วมันตึง ก็ปล่อยให้มันหลับ อยู่ในกลางกาย พอตื่นมา สดชื่นแล้ว ก็ลงมือปฏิบัติธรรมใหม่ ๑๑ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๔๕
…ลภ ความโกรธ ความหลงในระดับหนึ่ง จากความหงุดหงิด งุ่นง่านฟุ้งซ่าน รำคาญใจ จากการตรึกในเรื่องกาม เรื่องเพศ เรื่องรูปเสียง กลิ่น รส สัมผัส ธรรมารมณ์ เรื่องลาภ ยศ สรรเสริญหรื…
…เกินไป สองอย่างนี้จะเป็นหลักมากกว่าการหลับ หรือความลังเลสงสัย อะไรต่างๆ เหล่านั้น ฟุ้ง เพราะใจเราคุ้นเคยกับการคิด คิดในสิ่งที่เราคุ้น คุ้นจนเคยจนชิน เพราะฉะนั้นใจมักจะไปส…
…สิ่งทั้งหลายอยู่ตรงนี้ สิ่งที่เขาบดบังใจให้มืด เรียกว่า นิวรณ์ ๕ ตั้งแต่ กามฉันทะ พยาบาท ถีนมิทธะ อุทธัจจะกุกกุจจะ วิจิกิจฉา พญามารดึงใจของเราไปตรึงติดไว้กับสิ่งภายนอก ติ…
… เป็นโยมอุบาสก อุบาสิกา สาธุชน คนทั่วโลก ต้องละนิวรณ์ ละกามฉันทะ ตรึกในเรื่องเพศบ้าง เรื่องสตางค์บ้าง สตรี สตางค์ บุรุษ เรื่องความขุ่นมัว ความโกรธ ความขัดเคือง ความฟุ้ง ค…
…วอยู่ ก็ค่อยๆ ประคองใจให้นิ่งๆ นุ่มๆ ละมุนละไมไปเรื่อยๆ ง่วงก็ปล่อยให้หลับ แต่ถ้าหากว่า มันจะเผลอหลับ เพราะร่างกายต้องการพักถึงแม้ว่าใจจะสู้ ถ้ามันเผลอ ก็ปล่อยให้หลับไป อ…
…ียกว่า นิวรณ์ แล้วพอเราทำไม่ถูกวิธีไปอีกก็ยิ่งไปกันใหญ่ นิวรณ์ ๕ กามฉันทะ คือ การที่ใจหมกมุ่นเรื่องกามฉันทะ เรื่องเพศ เรื่องทรัพย์ อะไรต่าง ๆ เหล่านั้น ไปผูกพันมันก็ทำให้…
ในฐานะเราเป็นมนุษย์ ความมืด ความเมื่อย ความฟุ้ง ความง่วง ความท้อ เบื่อบ้าง สิ่งต่างๆ เหล่านี้ มันมีเกิดขึ้นเป็นครั้งคราว นั่นก็ถือว่าเป็นเรื่องปกติธรรมดา แต่ว่าเบื่อเพียง…
…งเข้าใจว่าเราหนี ๓ อย่างนี้ไม่พ้น แต่เราก็มีวิธีแก้ คือ ง่วงก็ปล่อยให้หลับ เมื่อยก็ขยับ ฟุ้งก็ให้ลืมตาแล้วก็ว่ากันใหม่ ปรับปรุงเปลี่ยนแปลงยุทธวิธี ไม่ช้าเดี๋ยวมันก็หมดไปเ…
หยาบให้ “ตรึก” เพราะว่าเราต้องต่อสู้กับ นิวรณ์ ๕ คือ ความฟุ้ง ความง่วง ความเคลิ้ม ความลังเลสงสัย เหล่านี้เป็นต้น ดังนั้น เราต้องมีหลักของใจ เอาไว้เป็นที่ผูกใจ เหมือนม้าพย…
ถ้าง่วงก็ปล่อยให้หลับ อย่าไปฝืน แต่หลับอย่างผู้มีปัญญา อย่างบัณฑิตนักปราชญ์ หลับแล้วต้องได้บุญ หลับแล้วจิตต้องบริสุทธิ์ไปด้วย หลับแล้วยังอาจจะเป็นต้นทางให้เราได้เข้าถึงธร…
การฟุ้งซ่าน ไม่ได้หมายความว่า เราจะไม่สมหวัง เราจะต้องอนุญาตให้ตัวเรา ปล่อยความคิดที่สะสมไว้ในใจให้ผ่านไปบ้าง อย่าไปต้าน อย่าไปรำคาญ และอย่าไปกังวล ให้มันคลาย เดี๋ยวก็หาย…
เราเป็นคนธรรมดา ต้องทำแบบคนธรรมดา ต้องยอมรับว่า ความมืด ความเมื่อย ความฟุ้ง เป็นเรื่องธรรมดาที่ทุกคนจะต้องเจอ ไม่ใช่เป็นเรื่องแปลกเฉพาะเราอยู่คนเดียว ทุกคนต้องเจอทั้งนั้น…
กามวิตก เวลากระผมนั่งสมาธิ หรือเดินจงกรมมักจะปรากฏภาพในอดีตที่ไม่ดี เช่น การทำผิดศีลข้อ ๓ เป็นเพราะเหตุใดและกระผมควรจะแก้ไขอย่างไรครับ คุณครูไม่ใหญ่ เวลาลูกนั่งสมาธิ เดิน…
…นมีดวงอาทิตย์อยู่ในท้อง แสงสว่างมันจะค้ำดวงตา จะทำให้ไม่ง่วง ถ้าสาเหตุมาจากกาย เช่น ทานมากไปก็ทำให้ง่วง ก็ต้องทานให้พอดี เดินให้อาหารย่อยก่อนสักชั่วโมง แล้วค่อยมานั่ง ถ้า…