ใจ

๒ ใจ ใจของเราน่ะ อะไรที่เรียกว่าใจ? เห็นอย่างหนึ่ง จําอย่างหนึ่ง คิดอย่างหนึ่ง รู้อย่างหนึ่ง ๔ อย่างนี้รวมเข้าเป็นจุดเดียวกัน นั้นแหละเรียกว่า ใจ อยู่ที่ไหน? อยู่ในเบาะน้ำเลี้ยงหัวใจ คือความเห็นอยู่ที่ท่าม กลางกายความจําอยู่ที่ท่ามกลางเนื้อหัวใจ ความคิดอยู่ท่ามกลาง ดวงจิต ความรู้อยู่ท่ามกลางดวงวิญญาณ เห็น จํา คิด รู้ ๔ ประการนี้ หมดทั้งร่างกาย ส่วนเห็นเป็นต้นของรู้ ส่วนจําเป็นของเนื้อหัวใจ ส่วนคิดเป็นต้นของดวงจิต ส่วนรู้เป็นต้นของดวงวิญญาณ ดวงวิญญาณ เท่าดวงตาดําข้างในอยู่ในกลางดวงจิต ดวงจิต เท่าดวงตาดําข้างนอกอยู่ในกลางเนื้อหัวใจ ดวงจํา กว้างออกไปอีกหน่อยหนึ่งเท่าดวงตาทั้งหมด ดวงเห็น อยู่ในกลางกายโตกว่าดวงตาออกไป นั้นเป็นดวงเห็น ดวงเห็นนั้นแหละ ธาตุเห็นมันอยู่ศูนย์กลางดวงนัน นั่นแหละเรียกว่าเห็นเห็นอยู่ในธาตุเห็นนั้น ดวงจํา ธาตุจํามันอยู่ในศูนย์กลางดวงนั้น ดวงคิด ธาตุคิดมันอยู่ศูนย์กลางดวงนั้น ดวงรู้ธาตุรู้อยู่ในศูนย์กลางดวงนั้น เห็น จํา คิด รู้ ๔ อย่างนี้แหละ เอาเข้ามารวมเป็นจุดเดียวกัน เรียกว่า ใจ จากพระธรรมเทศนาเรื่อง “หลักการเจริญภาวนาสมถวิปัสสนากัมมัฏฐาน”